Nieuwe stenen voor Oud-Zuid

De titel slaat op de lezing die op 12 maart jl. op de Algemene Ledenvergadering werd gehouden door Martin Hiemink, secretaris van de Stichting Struikelstenen Assen. Dit is een compilatie van zijn lezing die ondersteund werd met een powerpoint presentatie.

Voor wie worden de struikelstenen gelegd?

Hij vertelde over de struikelstenen die in onze buurt zullen worden gelegd ter nagedachtenis aan de 36 slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog. Het zijn Joodse slachtoffers en verzetsmensen die weggevoerd zijn uit hun huizen, via het Kamp Westerbork op transport zijn gezet of zijn opgepakt en gefusilleerd. Voor hun eerder bewoonde huizen worden deze speciale steentjes gelegd met daarin hun naam en andere gegevens. Afmeting 10 x 10 cm.

Opdat zij niet vergeten worden ......

De struikelstenen worden gemaakt door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. De steentjes liggen gelijk met de bestaande bestrating.

Waar woonden de slachtoffers?

De slachtoffers woonden aan de Beilerstraat, Bosstraat, Oosterhoutstraat, Esstraat, Wilhelminastraat, Plataanweg, Parkstraat, Burgemeester Jollesstraat en de Zuidersingel.

Het zijn 33 Joodse mensen en 3 verzetsmensen, oud en jong op 15 adressen.

Wat weten we over deze mensen?

We noemen Jonas en Gonda van Oosten-Godschalk, de oprichter van 'de Walvisch' aan de Gedempte Singel, het huidige Leads. Bij oud Assenaren zeker bekend. En de familie Godschalk- de Beer, Jakob en Naatje Kats – Cohen en Geert Willem Kleine de verzetsman. (Voor het volledige overzicht zie de link onder Adopteren en doneren).

Jonas van Oosten is de vader van de architect Abraham van Oosten die circa 10 huizen in onze buurt heeft gebouwd. Om er een paar te noemen: Plataanweg 33, Parkplein 25 en Burgemeester Jollesstraat 14. Deze laatste straat is een echte van Oostenstraat want hij ontwierp ook de nr. 9, 11, 13 en 15.

Jonas woonde met zijn vrouw aan de Beilerstraat nr. 13.

Het verhaal van Benno ter Berg.

Benno woonde met zijn zus en ouders aan de Burgemeester Jollesstraat nr. 14. Hij hield een soort dagboek bij in twee oude schoolcahiers. Op het etiket schreef hij: 'Herinneringen'. Hierin noteerde hij gebeurtenissen en belevenissen als jonge jongen op school en in zijn buurt. Hij beschrijft o.a. over de dreiging van de oorlog en of hij die wel zal overleven. De aanhef was: "Aan mijn toekomstige kinderen en kleinkinderen" Voordat Benno naar een werkkamp moest gaf hij het dagboek aan zijn jeugdvriend Marten.

Benno werd op 30 september 1942 in Auschwitz vermoord.

Benno en Milly - coll. fam. De Boer-Mendels Ermelo 685x1024Benny en zijn zusje Milly

 

En vervolgens de verzetsmensen uit Oud-Zuid

Geert Willem Kleine, woonde aan de Zuidersingel 1, was advocaat-procureur en tijdens WOII hoofdonderzoeker van het Nationaal Steunfonds. Dat fonds financierde het verzet en verleende verzetsweduwen financiële steun. Hij overleed in 1944 in een buitenkamp van concentratiekamp Buchenwald, 33 jaar oud.

Maar er waren meer verzetsmannen zoals Pieter Tuinstra uit de Burgemeester Jollesstraat 10A en Cornelis Broerse uit de Oosterhoutstraat 120. Beiden werden gefusilleerd.

Wat doet de stichting

De in 2011 opgerichte stichting heeft de intentie om circa 450 struikelstenen in Assen te leggen voor slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog. Voornamelijk Joodse slachtoffers en slachtoffers uit het verzet. Om deze stenen te kunnen betalen heeft de stichting veel geld nodig want een steen kost € 120.

De stichting werkt samen met de partners het Dr. Nassau College, het Drenthe College, het Drents Archief en het Herinneringscentrum Kamp (HCK) Westerbork in een Educatief deelproject. De leerlingen, van locatie Penta, maken profielen van de slachtoffers en plaatsen die op de website van HCK Westerbork (de zgn. Westerborkportretten), maken een digitale stenenroute voor Annodrenthe.nu, bieden ondersteuning bij de catering en het leggen van de stenen en verzorgden vorig jaar een tentoonstelling over de struikelstenen in het stadhuis.

De stichting heeft met de gemeente een convenant gesloten. Zij legt o.a. de struikelstenen in de openbare ruimte als de kunstenaar verhinderd is.

Het streven is het project in 2017 te beëindigen.

Adopteren en doneren

Voor nabestaanden en betrokkenen zijn er twee mogelijkheden om de stichting financieel te steunen. Dat kan door een storting op de bankrekening en door adoptie van struikelstenen. Storting van geld kan met ieder bedrag, adoptie is het kopen van een hele steen of stenen. De adoptie wordt administratief vastgelegd.

Indien nabestaanden stenen voor hun familieleden willen adopteren dan gaan die voor.

Als een steen al door een ander is geadopteerd dan neemt de stichting contact op met de adoptant en gaat in overleg.

De donateurs-adoptanten krijgen een persoonlijke uitnodiging voor de officiële bijeenkomst op de dag dat de struikelstenen gelegd worden.

Hier treft u het overzicht van de persoonlijke gegevens van de slachtoffers en van de reeds geadopteerde stenen.  N.B. Inmiddels is de steen van Flora van Oosten ook geadopteerd.

 

Naschrift

Het leggen van deze struikelstenen vindt plaats op 30 oktober 2013.

Het wordt de 3e legging van de Stichting Struikelstenen Assen.

 

* Zie ook www.struikelstenen-assen.nl